حزبێکی نزیک له‌ په‌که‌که‌ پڕۆژه‌ی ئه‌نجومه‌نی خۆبه‌ڕێوه‌به‌ری له‌ شه‌نگال راگه‌یاند

August 23, 2017 at 11:30 am

شه‌نگال/20-8-2017/ راگه‌یاندی پڕۆژه‌ی خۆبه‌ڕێوه‌به‌ری شه‌نگال له‌لایه‌ن پارتی دیموکراتی ئێزدیخان که‌ حزبێکی نزیک له‌ پارتی کرێکارانی کوردستانە (په‌که‌که‌) فۆتۆ: رۆژنیوز

سۆران محەمەد

پارتی دیموکراتی ئێزدیخان که‌ حزبێکی نزیک له‌ پارتی کرێکارانی کوردستانە (په‌که‌که‌)، ئه‌نجومه‌نی خۆبه‌ڕێوه‌به‌ری دیموکراتی له‌ شه‌نگال و ده‌وروبه‌ری راگه‌یاند، لەکاتێکدا قایمقامی شه‌نگال که‌ سه‌ر به‌ پارتی دیموکراتی کوردستانه‌، هه‌وڵه‌که‌ به‌ نایاسایی و ناده‌ستووری ده‌زانێت و جه‌خت له‌ دوورخستنه‌وه‌ی په‌که‌که‌ ده‌کات له‌ و ناوچه‌ دوای کۆنترۆڵکردنه‌وه‌ی قه‌زای ته‌له‌عفه‌ر.

پڕۆژه‌ی ئه‌نجومه‌نی خۆبه‌ڕێوه‌به‌ری دیموکراتی له‌ شه‌نگال که‌ ئه‌نجومه‌نی خۆبه‌ڕێوه‌بەری دیموکراتی یەزیدخانی پێده‌وترێت، 20-8 له‌لایه‌ن پارتی دیموکراتی ئێزدیخان (پادێ) راگه‌یه‌نراو ئامانج لێی وه‌ک له‌ پڕۆژه‌که‌دا هاتووه‌ “پاراستنی ئێزدییه‌کان و دوباره‌نه‌بوونه‌وه‌ی هێرشه‌که‌ی داعشه‌ بۆ سه‌ر قه‌زاکه‌”، له‌گه‌ڵ بوونی جۆرێک له‌ ئۆتۆنۆمی بۆ ئێزدییه‌کان و به‌رگریکردن له‌ خۆیان و ناوچه‌کانیان.

قەحتان قەترانی، ئەندامی ئه‌نجومه‌نی خۆبه‌ڕێوه‌بەری دیموکراتی یەزیدخان و سەرۆکی حزبی پارتی دیموکراتی ئێزدیخان (پادێ)، به‌ (که‌رکوک ناو)ی وت “کۆمەڵگەی ئێزیدی بڕیاری خۆیداوە خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی دابمەزرێنێت، پێویستە هەموو هێزە دەسەڵاتدارەکان بەباشی لەمە تێبگەن کە داواکاریی کۆمەڵگای ئێزیدی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتییە و ئەو داواکارییە ئەوەند بۆیان گرنگە کە بە هیچ شێوەیەک دەستبەرداری نەبن”.

وتیشی “کۆمەڵگەی ئێزیدی لەبواری کلتور و باوەڕەوە لە کۆنترین کۆمەڵگەکانی خۆرهەڵاتی ناوەڕاستن، بە درێژایی مێژوو هێرشی قڕکردن و کۆمەڵکوژی بەسەرهاتووە تا لەسەر خاکەکەی دەردەکرێت، پێویستە ئەمە بە کردار بنرخێندرێت، کە کۆمەڵگەی ئێزدی سەرەڕای هەموو ئەو هێرشانە ماوەتەوە”.

به‌پێی پڕۆژه‌که‌ که‌ کۆپییه‌کی ده‌ست (که‌رکوک ناو) که‌وتووه‌، تیایدا هاتووه‌ “گەریلاکانی هەپەگە و شەڕڤانانی یەبەشە – ئه‌م دوو هێزه‌ له‌لایه‌ن په‌که‌که‌وه‌ له‌ خه‌ڵکی ئێزیدییه‌کان و له‌ شه‌نگال پێکهێنراون‌- لە ژێر چەتری هێزەکانی پاراستنی جەوهەریی شەنگالدا خۆیان ڕێکخست و ڕێگایان نەدا داعش بەرەو چیای شەنگال بچێت و لە پایزی ساڵی ٢٠١٥دا لە ڕزگارکردنی شەنگالدا ڕۆڵی زۆر گرنگیان گێڕا. کۆمەڵگە تا جارێکی دیکە فەرمانی لەو شێوەیەی بەسەر نەیەت، لەسەر بنەمای بەرگریی لە خۆی بەرەو خۆبەڕێوەبەریی دیموکراتی هەنگاوی نا و ژیانی دیموکراسی و ئازادیی پێش خست”.

هه‌روه‌ها هاتووه‌ که‌ لە ئەنجومەنی ئێزدخاندا بەگوێرەی پێویست کورسی بۆ کەسایەتییە ئایینییەکان دیاریدەکرێن، ئەو کورسییانەش لە ڕێگای هەڵبژاردنەوە دەنێردرێن بۆ ئەنجومەن.

ئه‌نجومه‌نه‌که‌ نیگه‌رانی حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان و پارتی دیموکراتی کوردستانی لێکه‌وتووه‌ته‌وه‌، مەحما خەلیل، قایمقامی قەزای ناوەندی شەنگال، بە (کەرکوک ناو)ی وت “پڕۆژەی خۆبەڕێوبەرایەتی دیموکراتی نا یاسایی و نادەستورییە، هێزێکی سەربازیی بەزەبری هێز دەیەوێت خۆی بسەپێنێت، ئێمە باوەڕ بە پڕۆژەی وا ناکەین ئەو هێزە خەڵکی هەرێم نین تا لە جێگای هاوڵاتیانی هەرێمی کوردستان بڕیار بدەن”.

پڕۆژه‌که‌ی شه‌نگال له‌کاتێکدایه‌، هه‌رێمی کوردستان بڕیاری ریفراندۆمی داوه‌ له‌ هه‌رێم و “ناوچه‌ی جێناکۆک”، له‌ 25ی ئه‌یلولی ئه‌مساڵدا.

مەحما خەلیل، قایمقامی قەزای شەنگال-ی رۆژئاوای پارێزگای نەینەوا فۆتۆ: پەیجی ناوبراو لە فەیسبووك

مه‌حما خه‌لیل که‌ پرۆژه‌که‌ به‌ پڕۆژه‌ی په‌که‌که‌ ده‌زانێت نه‌ک ئێزدییه‌کان، وتی “پەکەکە بۆیە ئەم پڕۆژەیەی ڕاگەیاند تا هاوڵاتیانی ئێزیدیی دەنگ بە ڕیفراندۆم نەدەن، بەڵام هاوڵاتیانی ئێزدیی بەجۆشەوە بەشداری لە ڕیفراندۆم دەکەن، بۆ ئەوەی ڕۆڵیان هەبێت لە ڕاگەیاندنی دەوڵەتی کوردی، بابەتی خۆبه‌ڕێوبەری دیموکراتی گاڵتەجاڕییە هەم لای حکومەتی هەرێم هەمیش لای حکومەتی عێراق”.

ئه‌وه‌ش له‌کاتێکدایه‌ پارتی دیموکراتی ئێزدیخان له‌زاری قەحتان قه‌ترانی-یه‌وه‌ جه‌ختده‌کاته‌وه‌ له‌وه‌ی “بەلامانەوە گرنگ نییە کێ رازییه‌و کێ ناڕازییه‌، ئێمە بڕیاری خۆمان داوە، هەرگیز ڕێگە نادەین جارێکی تر ئێزدییەکان ببنه‌ قوربانی دەستی هیچ لایەن و حزبێک”.

به‌ڵام مه‌حما خه‌لیل وتی “لە دوای کۆنتڕۆڵکردنەوەی قەزای تەله‌عفەر، بە بڕیاری حکومەتی عیراق، هیچ هێزێکی بێگانە لەسەر خاکی هەرێم نامینێت و دەردەکرێن”، ئه‌وه‌ش وه‌ک ئاماژه‌یه‌ک بۆ پارتی کرێکارانی کوردستان (په‌که‌که‌) له‌ شه‌نگال.

قەزای شەنگال (بەدووری 120 لە رۆژئاوای موسڵ)، لە 3ی ئابی 2014 داعش دەستیبەسەرداگرت‌و لە 13ی تشرینی دووەمی 2015 كۆنتڕۆڵكرایەوە، ئەوەش لەلایەن هێزەكانی پێشمەرگەو شەڕڤانانی ئێزدیی‌و گەریلاكانی پەكەكە بەهاوكاری فڕۆكەكانی هاوپەیمانان.

 

نەخشەڕێگای بنەمای خۆبەڕێوەبەریی دیموکراتی:

پارێزگای موسڵ، نیسانی 2017، بنیاتنانەوەی رەمزێكی تایبەت بە پێكهاتەی ئێزیدی لە باشیك فۆتۆ: موهەند شەنگالی

1- کۆمیسیۆنی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی ئێزدخان لە ژێر کۆنتڕۆڵی نەتەوە یەکگرتووەکاندا دابمەزرێت، لەو کۆمیسیۆنەدا عێراق، حکومەتی هەرێمی کوردستان، پەکەکە و فیدراسیۆنی دیموکراتی باکوری سوریا نوێنەریان هەبێت.

2- لە ژێر چاودێریی ئەو کۆمیسیۆنەدا بە بەشدارکردنی نوێنەرەکانی ئەنجومەنی گەلی ئێزدخان کە ئێستا لە سەر کارە، هەموو کۆمەڵگای ئێزدی، کەسایەتییە ئایینییەکانی ئێزدی، نوێنەرانی ژنان و گەنجان، نوێنەری ئەو باوەڕ و ئایینانەی دیکە کە لە سنوورەکانی ئێزدخاندا دەژین (جگە لەو کەسانەی دەستیان بە خوێنی کۆمەڵکوژکردنی ئێزدییەکان سوورە)، بە گوێرەی ژمارەکەیان لە ناو ئەنجمونی گەلی ئێزدخان و ئەنومەنی دامەزرێنەردا جێدەگرن.

3- فەرماندەیەکی هاوبەش پێکبێت بە یەکپارچەکردنی یەبەشە و هێزە جیاوازەکانی دیکەی کۆمەڵگای ئێزدی و پاشان دامەزراندنی هێزی پاراستنی جەوهەریی، کە سەر بە ئەنجومەنی گەلی ئێزدخان و ئەنجومەنی دامەزرێنەری ئێزدخان دەبێت.

4-هێزی پۆلیس و ئاسایش لەلایەن دەستەی پاراستنی دەستەی بەڕێوەبەری ئەنجومەنی گەل دادەمەزرێت و بەڕێووەدەبرێت.

5-بە مەبەستی پێڕاگەیشتن بە پەیوەندییەکانی خەڵکی ئێزدی بە عێراق، حکومەتی هەرێمی کوردستان، دەوڵەتانی دەرەوە، ڕێکخراوە نێودەوڵەتییەکان، پارت و ڕێکخستنی پەیوەندیدار، لە سەربنەمای بەڕێوەبردنی ژیانێکی ئازاد و دیموکراتی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی ئێزدخان لە ناو ئەنجومەنی گەلدا کۆمیتەیەکی دبلۆماسی پێکبێت.

6-لەناو ئەنجومەنی ئێزدخاندا بۆ بوارەکانی تەندروستی، پەروەردە، کلتور، ئابووریی، بازرگانیی، سیستمی دادگەری دەستەی بەڕێوەبەری دابمەزرێت.

7-لەسەر بنەمای بایەخە دیموکراتییەکان و بایەخەکانی کۆمەڵگای ئێزدی ڕاگەیاندنێکی سەربەخۆ دابمەزرێت، کێشە و کاروبارەکانی تایبەت بە ڕاگەیاندن لەلایەن ڕێکخراوە پەیوەندیدارەکانی سەر بە ئەنجومەنی گەل چارەسەردەکرێن و بەڕێوەدەبرێن.

8-هەموو ناوچە و ناحیەکان پێویستە لەلایەن ئەنجومەنە ناوچەییەکانەوە بەڕێوەببرێن، ئەنجومەنەکان بە هەڵبژاردنی گشتی و یەکسان لە نوێنەران ڕێکخراو و ناوەندە دیموکراتییەکان پێکدێن.

9-هەموو جۆرە چەوساندنەوەیەکی ڕێکخراوە دیموکراتییەکان بە تاوان لە قەڵەم دەدرێت.

10-لە هەموو بوارەکانی تێکۆشاندا ڕێکخراوی سەربەخۆی ژنان بوونی دەبێت، ئەو بابەتانەی تەنیا پەیوەندیان بە ژنانەوە هەیە ئەنجومەنی ژنان بە تەنیا بڕیاریان لە سەر دەدات.

11-پێویستە ژنان لە هەموو ئەنجومەنەکان و گورپەکان لانیکەم ٤٠٪ی پێکبێنن، ئەو ڕێژەیە بۆ گەنجان ١٥٪ یە.

12-لە ئەنجومەنی ئێزدخاندا بەگوێرەی پێویست کورسی بۆ کەسایەتییە ئایینییەکان دیاریدەکرێن، ئەو کورسییانەش لە ڕێگای هەڵبژاردنەوە دەنێردرێن بۆ ئەنجومەن.

13-پاش ئەوەی ئەنجومەنی گەلی ئێزدخان ئەرکەکانی جێبەجێکرد، بەپێی یاساکانی هەڵبژاردن ئەندامانی ئەو ئەنجومەنە نوێدەکرێنەوە.

14-ئەنجومەنی ئێزدخان پێکدێت لە: ٦٥٪ی ئەندامانی ئەنجومەنی ناوچەکان و ناحیەکان و ٣٥٪ی نوێنەرانی ڕێکخراو و ناوەندە دیموکراتییەکان کە بە هەڵبژاردنی دیموکراتی دیاریدەکرێن.

15-ئەنجومەنی گەلی ئێزدیخان پاش ئەوەی ڕۆڵی خۆی گێڕا لە دامەزراندندا، پارێزگای لامەرکەزی ئێزدخان دادەمەزرێت و پەیوەندییەکانیشی لە ڕێگای ئەندامانی کۆمیسیۆنی ئێزدخانەوە بە حکومەتی عێراقی و حکومەتی هەرێمی کوردستان دیاریدەکات.

16-پاش ئەوەی چۆنییەتی پەیوەندییەکانی خۆبەڕێوەبری ئێزدخان بە حکومەتە پەیوەندیدارەکانەوە ڕوون کرایەوە، خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی ئێزدخان دادەمەزرێت بەبێ ئەوەی لەگەڵ دەستووری فیدراڵی عێراق هەرێمی کوردستان ناکۆک بێت.

17-جگە لەو پرسانەی ڕاستەخۆ پەیوەندیان بە کۆمەڵگای ئێزدییەوە هەیە، لە بوارە گشتییەکانی وەک ئابووریی و دبلۆماسی و پاراستنی گشتی پەیڕەوی دەستووری عێراق و حکومەتی هەرێمی کوردستان دەبێت.

18-بەپێی ئەو پرەنسیبانە لە سەرەوە باسیان لێکرا بۆ دامەزراندنی خۆبەڕێوەبرایەتی دیموکراتی ئێزدخان، دەستوورێک بە پێی یاساکانی عێراق و هەرێمی کوردستان بۆ سیستمەکە دیاری دەکرێت.

19-ئێزدایەتی میراتێکی کۆنە بۆ مرۆڤایەتی، لە سەر ئەم بنەمایە خۆبەڕێوەبری دیموکراتی ئێزدخان (پارێزگای لا مەرکەزی) نەک تەنیا لەلایەن دەستوورێ عێراقییەوە مسۆگر دەکرێت، بەڵکو لەلایەن نەتەوە یەکگرتووەکانیشەوە پشتگیریی دەکرێت.

20-لەئێستادا جگە لەو هێزە سەربازییانەی لە ئێزدخان دا هەن، پێویست نییە لە دەرەوە هیچ هێزێکی دیکە بنێردرێت بۆ ئێزدخان.

21-کۆمیسیۆنی خۆبەڕێوەبەری ئێزدخان پێویستە بکەوێتەوە هەوڵدان و پەیوەندی لەگەڵ نەتەوە یەکگرتووەکان کە فەرمانی ٧٣یەم بە جینۆساید بناسێندرێت.

22-کۆمیسیۆنی خۆبەڕێوەبەری ئێزدخان لە دادگایەکی سەربەخۆدا هەموو ئەو کەس و هێزانەی وا دەستیان هەبوو لە فەرمانی ٧٣یەمدا دادگایی بکات.

23-کۆمیسیۆنی خۆبەڕێوەبەری ئێزدخان، پشتگیریی پرۆتۆکۆلی ٢٦ی مانگی ١١ی ٢٠١٦ بکات کە لە پەرلەمانی ئەوروپا لە نێوان ئێزدییەکان، تورکمانەکان و کریستیانەکاندا پێکهات.

 

فۆتۆ گه‌له‌ری

چاپکردن چاپکردن
سه‌ره‌تا هه‌واڵ راپۆرت فۆتۆ به‌دواداچونی رۆژنامه‌وانی خزمەتگوزاری