دوزخورماتوو؛ خوێندنی كوردی لەبەردەم فەوتاندایە

February 23, 2018 at 3:45 pm

دوزخورماتوو/19-10-2017/ ئاواره‌كانی قه‌زاكه‌ له‌ سنوری گوندی ئومەرسۆفی سەر بە ناحیەی نەجول له‌ باكوری خۆرهه‌ڵاتی دوزخورماتوو فۆتۆ: عه‌لی مه‌حمود

لەیلا ئەحمەد – سەڵاحەدین
خوێندنی كوردی لە دوزخورماتوو، هێشتا دەستیپێنەكردۆتەوە و چارەنوسی هەزاران خوێندكار بە نادیاری ماونەتەوە، بەهۆی ئاوارەبونی زیاتر لە 800 مامۆستای ئەو پێكهاتەیە ‌و گرفتی گواستنەوەی قوتابییانەوە.

هەزاران خێزانی كوردی دوزخورماتوو، لە دوای 16ی ئۆكتۆبەری 2017وە ئاوارە بوون بەهۆی دروستبونی بارگرژی لە گەڕانەوەی هێزە عیراقییەكا، زۆرینەی مامۆستا ‌و خوێندكارەكانیش لە هەرێمی كوردستان درێژەیان بە خوێندن دا‌و كێشە لە دوبارە گەڕانەوەیاندا هەیە.

نەجم سەید هاشم، بەڕێوەبەری پەروەردەی قەزای دوزخورماتوو بە (كەركوك ناو)ی وت “نزیكەی 800 مامۆستام ئاوارەیە و زۆرێك لەم مامۆستایانە ماڵی سوتاوەو ڕوخاوە، ناتوانێت بگەڕێنەوە شارەكە”.

لە سەرەتای ئەمساڵەوە، سەدا 45ی ئاوارەكانی دوزخورماتوو گەڕاونەتەوە و پرۆسەكەش بەردەوامی هەیە لەچوارچێوەی هەوڵەكانی هێوركردنەوەدا، ئەوەش بەپێی ئامارەكانی ئەنجومەنی جەماوەری قەزاكە.

“ئێستا گەورەترین كێشەمان نەبونی مامۆستا و پەكخستنی خوێندنی قوتابیەكانە،.. زۆرترین كێشەمان لەخوێندكارە ناوەندییەكاندا هەیە و كەس ناتوانێ‌ وانەیان پێبڵێتەوە، بۆیە خوێندكارانی ئەو قۆناغە لە ماڵەوەن و ئەمساڵیان دەفەوتێت” بە وتەی نەجم سەید هاشم.

بەرێوەبەری پەروەردەی دوزخورماتوو ئاماژەی بەوەدا زیاتر لە سێ‌ هەزار خوێندكار گرفتیان هەیە‌و قۆناغەكانی سەرەتاییش، تێكەڵ بە قوتابخانەكانی تر كراون و لەرێی مامۆستای جێگرەوە وانەیان پێدەوترێتەوە.

سەڵاحەدین، شوباتی 2017، هێزەكانی بەرپەرچدانەوەی خێرا لە ناوەندی قەزای دوزخورماتوو فۆتۆ: راگەیاندنی ئەو هێزە

ئەوەش لەكاتێكدایە لە چەند رۆژی رابردوودا، وەزارەتی پەروەردەی عیراق رەزامەندی نیشاندا لەسەر گواستنەوەی خوێندنی ئەو قوتابییانەی لە هەرێمی كوردستان خوێندویانە بۆ دوزخورماتوو.

مەلا هاوار شافیعی، سەرۆكی یەكێك لەو لیژنانەی سەردانی بەغدای كردووە بۆ چارەسەری كێشەی خوێندن بە (كەركوك ناو)ی وت “داوای گەڕانەوەی مامۆستاكانمان كرد كە لە ەهرێمن.. بڕیاری جێبەجێكردنیان پێداین و بەڵام هیچ دەرەنجامێك دیارنییە بۆ ئەوەی خوێندنی ئەمساڵی قوتابیەكان بەفیڕۆ نەڕوات”.

لیژنەكانی پێكهاتوو لە خەڵكی دوزخورماتوو و لایەنە پەیوەندیدارەكانی قەزاكەش، داوای دابینكردنی مامۆستایان كردووە لە ئیدارەی سەڵاحەدین و وەزارەتی پەروەردەی عیراق، بەڵام تەنیا بەڵێنیان پێدراوە.

بەرێوەبەری پەروەردەی دوزخورماتوو دەڵێت ئەوان دەسەڵاتیان نییە مامۆستا ئاوارەكان بگەڕێننەوە، ناتوانێت كێشەی نەبونی مامۆستای كوردی چارەسەر بكات ‌و ئەو خوێندكارانەیشی گەڕاونەتەوە، چاوەڕێی مامۆستان ‌و مامۆستای عەرەبی ناتوانن وانەیان پێبڵێنەوە.

نەجم سەید هاشم جەختی لەوەشكردەوە لە ئێستادا خوێندنگە عەرەبییەكان، هیچ كێشەیەكیان نییە و تەنیا كوردییەكان راوەستاون.

قەزای دوزخورماتوو، شەقامێكی سەرەكی ناوەندی دوزخورماتوو فۆتۆ: كاروان ساڵحی

بەپێی بڕیارەكانی وەزارەتی پەروەردە، هەر خوێندكارێك لە هەرێمی كوردستان خوێندویەتی دەتوانن ساڵی خوێندنەكەی لە دوزخورماتوو تەواو بكات، ئەوەش بەپێی پشتگیری و پشتڕاستكردنەوەی خوێندن و ئاوارەبوونەكەی.

محەمەد فایەق، لێپرسراوی پێشوی راگەیاندنی قایمقامیەتی دوزخورماتوو كە لەبارەی كێشەكانەوە چاوی بە بەرێوەبەری پەروەردەی قەزاكە كەوتووە بە (كەركوك ناو)ی وت “لە ڕاستیدا گەڕانەوەی مامۆستاكان ئاسان نییە و چەندین هەوڵی بۆ دراوە بەڵام هیچ ئەنجامێك دیار نیە، چەند مانگێكی خوێندن ماوەو زۆربەی مامۆستاكان ئاوارەی هەرێمن”.

هەروەها جەختیكردەوە خوێندنی كوردی لەدوزخورماتوو توشی كێشە بووە ‌و 60 قوتابی لە پۆلێكدا كۆكراونەتەوە بەهۆی نەبونی مامۆستاوە جگە لەوەی زۆربەی قوتابخانە كوردییەكان داخراون و پرۆسەی خوێندن راگیراوە.

گەڕانەوەی هێزە عیراقیەكان بۆ دوزخورماتوو دوای كشانەوەی پێشمەرگە لە چەند مانگی رابردوودا كوژرانی چەند مەدەنییەكی لێكەوتەوە، ماڵ و بازاڕی خێزانە كوردەكانی قەزاكە روبەڕوی سوتان و تاڵانكردن بوونەوە، ئەوەش بەپێی بەدواداچونێكی تیمی رۆژنامەنووسانی (كەركوك ناو).

قەزای دوزخورماتوو سەر بە پارێزگا سەڵاحەدین، یەكێكە لە ناوچەكانی جێناكۆك لە نێوان هەرێمی كوردستان و حكومەتی عیراق، دانیشتوانەكەی لە عەرەب، كورد و توركمان پێكدێت.

فۆتۆ گه‌له‌ری

چاپکردن چاپکردن