Yaklaşık 10 yıllık kuraklık ve çiftçilerin üretimi bırakmasının ardından, Dakuk’un köylerinde yeniden kuru tarım ürünleri ekilmeye başlandı.
KirkukNow’un yaptığı araştırmaya göre, Dakuk ilçesinin çeşitli bölgelerinde çiftçiler, sulamaya ihtiyaç duymayan ve yalnızca toprağın nemli olmasını gerektiren kuru tarım ürünlerini yeniden yetiştirmeye çalışıyor. Bu dönüşün en önemli nedeni ise bu yıl görülen yüksek yağış miktarı.
Dakuk’a bağlı Yengice Talabani köyü sakinlerinden Sami Zeki, KirkukNow’a şunları söyledi:
“Uzun yıllardır kuraklık nedeniyle bölgemizde kuru tarım tamamen durmuştu. Ancak bu yıl yağışların bol olması ve toprağın yeterli nemi tutması sayesinde araziler yeniden ekime uygun hâle geldi.”
Kendisi de kuru tarımla uğraşan Zeki, son yağış dalgasından önce tohumları ektiğini ve ürünlerin büyük bölümünün şimdiden filizlendiğini belirterek; “Şimdi geriye kalan tek iş, tohumları kuşlardan korumak için tarlayı sürmek” sözlerini kullandı.
Doğal üretim, farklı lezzet
Çiftçiler ve uzmanlara göre, kuru tarım ürünlerinin tadı ve kalitesi diğer ürünlerden farklı.
Bunun temel nedeni, üretim sürecinin tamamen doğal olması ve kimyasal gübre ya da ilaç kullanılmaması.
Dakuk’un Talabani bölgesinden çiftçi Heymen Şikur, KirkukNow’a şöyle konuştu:
“Bu ürünün tadı ve lezzeti sulama yapılan tarım ürünlerinde bulunmuyor. Çünkü üretiminde hiçbir kimyasal gübre ya da yabancı ot ilacı kullanılmıyor. Bu yüzden pazarda büyük ilgi görüyor.”
Şekur, kuru tarımın sürekli sulama gerektirmemesi nedeniyle daha az emek istediğini, ancak ilk aşamada dikkatli takip gerektirdiğini ifade ederek; “Toprak sürüldükten sonra hasat dönemine kadar çok fazla iş kalmıyor” dedi.
Dakuk’un eski tarım geleneği
Bölgedeki çiftçilerin anlattıklarına göre kuru tarımın Dakuk’ta uzun bir geçmişi bulunuyor.
Eskiden birçok aile için temel geçim kaynaklarından biri olan bu üretim biçiminde kullanılan tohumlar, yıllarca saklanarak yeniden ekiliyordu.
Sami Zeki, ailesinin geçmişte de bu ürünleri yetiştirdiğini anlatarak şunları söyledi:
“Babam 1980’lerde köyümüz yakınlarındaki Havi Arfan bölgesinde bu ürünü yetiştirirdi. Bölgemiz bu ürün sayesinde tanınmıştı.”
Çiftçiler, bu yılki yağışların ardından kuru tarımın yeniden canlanmasının hem tarımsal üretime hem de kırsal ekonomiye katkı sağlayacağını umut ediyor.
